ترس از تپق زدن و سوتی دادن هنگام حرف زدن، یکی از مسائلی هست که باعث میشه افراد از صحبت کردن جلوی دیگران یا در جمع امتناع کنن. درواقع افراد بخاطر اینکه نگرانن مبادا حین صحبت کردن سوتی بدن یا تپق بزنن، کلا ترجیح میدن که همیشه در جمع سکوت اختیار کنن! اگر تو دوست گلم در حال مطالعه این مقاله هستی، یعنی به احتمال خیلی زیاد این مسئله دغدغه شما هم هست و دوست داری این چالش رو حل کنی و به تسلط کافی برسی تا بتونی به راحتی جلوی دیگران صحبت کنی. در این مقاله آموزشی از آکادمی ابراهیم شجاعی من خیلی مختصر ولی به شد مفید به همین بحث تپق زدن و سوتی دادن هنگام حرف زدن میپردازم، تا یک بار برای همیشه به راحتی آب خوردن این چالش رو پشت سر بزاری. درواقع بعد از مطالعه این مقاله، نه تنها ترس از تپق زدن رو رها میکنی، بلکه کاملا روی کلامت و گفتارت مسلط میشی. پس در ادامه این مقاله همراه من باش …
جلوگیری از سوتی دادن و تپق زدن
اگر از همراهان قدیمیِ من باشی، قطعا این رو یاد گرفتی که برای حل هر مشکل، ابتدا باید اون رو ریشهیابی کنیم. یعنی چی؟ یعنی این که اصلا چرا من از تپق زدن میترسم؟! یا چرا از صحبت کردن در مقابل جمع میترسم؟ پاسخ این سوالها دقیقا ریشه مسئله هستند. لذا وقتی این سوالها رو میپرسی، قطعا جوابهای متعددی به ذهنت خطور میکنه که من به دو تا از اصلی ترین پاسخها در این مقاله میپردازم. کلا دو دلیل ریشهای برای ترس از تپق زدن وجود داره. اولین دلیل عدم پذیرش تپق زدن هست و دومین دلیل هم نداشتن آگاهی کافی در زمینه مبحثی که قراره راجع بهش صحبت کنی. در ادامه به این دو دلیلِ اصلی و ریشهای میپردازیم.
عدم پذیرش تپق زدن و سوتی دادن
بسیار خب، ببین دوست گلم، یکی از دلایل ریشهای که تو موقع حرف زدن خیلی تپق میزنی یا شدیدا از سوتی دادن میترسی، همین عدم پذیرشه. به بیانی سادهتر، همین که تو میگی من اصلا نمیخوام تپق بزنم، به هیچ وجه نمیخوام سوتی بدم و در رابطه با این مسئله، فعل (باید) رو به کار میبری، با همین رفتار به شدت کار رو خراب میکنی. خب طبیعتا این تاکید روی فرار از تپق و تاکید روی بایدها، کاملا ناشی از ترسهای درونیه؛ و خودت هم قطعا بهتر از من میدونی که در اکثر مواقع، ما از هر چیزی که بترسیم تجربهاش میکنیم! اگر دقت کرده باشی، ما یک کاری رو در خلوت خودمون عالی انجام میدیم اما جلوی دیگران همون کار رو به بدترین شکل ممکن انجام میدیم.
به عنوان مثال، تو میری کلاس خوانندگی و در خلوت خودت کاملا مسلط و عالی میخونی و کاملا روی اشعار، تن صدا و فن بیانت و … مسلط هستی، اما به محض اینکه یک دوست ازت درخواست میکنه که کمی براش بخونی، در همون لحظه ترس تمام وجودت رو میگیره که نکنه بد بخونم، نکنه فالش بخونم، نکنه شعر یادم بره، نکنه صدام بگیره و … جالبه که دقیقا همین اتفاقها هم رخ میده و تو وسط جمع یا جلوی اون فرد کاملا فالش میخونی و شعر یادت میره و هیچ تسلطی روی تن صدات هم نداری! به هر حال دیگه این مثالی که زدم رو قطعا همه ما تجربه کردیم و تجربه های مشابه زیادی داریم.
پس تا اینجا فهمیدی که اولین قدم برای جلوگیری از تپق زدن و سوتی دادن در سخنرانی، اینه که تپق زدن رو امری کاملا طبیعی بدونی و نسبت بهش به پذیرش کامل برسی. درواقع به خودت بگو از این لحظه به بعد من هیچ مشکلی با سوتی دادن هنگام حرف زدن ندارم و هرجایی هم که تپق زدم، خودم با لبخند اصلاحش میکنم و به ادامه کلام میپردازم.
نداشتن دانش و تسلط کافی در زمینهای که صحبت میکنید
دلیل دوم اینه که شما در زمینهای که قصد داری صحبت کنی، اصلا آگاهی و دانش کافی رو نداری. بزار در ادامه این مسئله رو بهتر توضیحش بدم.
وقتی که تو در رشته یا مسئلهای، دانش و تجربه کافی نداشته باشی، قطعا هنگام صحبت کردن در اون زمینه دچار مشکل میشی. به عنوان مثال اگر بنده الآن در فایلهای آموزشیِ آکادمی انقدر راحت صحبت میکنم، خب این تسلط حاصل بیش از 8 سال مطالعه و تجربه در زمینه توسعه فردی هست. من نزدیک به یک دهه، در زمینه روانشناسی عمومی و بالینی، در زمینه توسعه فردی، خودشناسی، عزت نفس و اعتماد به نفس، اصول روابط و دیگر زیرشاختههای روانشناسی به طور مستمر مطالعه و تجربه داشتم و همچنان هم دارم.
درواقع من به قدری آگاهی و تجربه در این زمینه کسب کردم و اونقدر به تسلط و درک عمیقی رسیدم که حالا صحبت کردن در این زمینهها برای من به راحتی آب خوردنه. اما بالعکس، همین الآن بنده در زمینه مکانیک اتومبیل هیچ حرفی برای گفتن ندارم و طبیعتا اگر در جمعی بخوام راجع به این رشته فنی صحبت کنم، بدون شک دچار مشکل میشم و حتی ممکنه با حرفهای بی سر و ته و غیر تخصصی، باعث خنده حاضرین هم بشم! چون هیچ دانش و تجربهای در زمینه مکانیک خودرو ندارم و حتی یک خط مطالعه هم در این زمینه ندارم؛ خب به همین دلیل هم حرفی برای ارائه ندارم و حتی اگر بخوام به زور چیزی بگم، حاصلش میشه تپق زدن و سوتی دادن و پرت و پلا گفتن. برای همین هم در جمعی که افرادی راجع به مکانیک خودرو و مسائل فنی ماشینها صحبت میکنن، بنده سکوت اختیار میکنم. حتی اگر از من نظر هم بخوان، کاملا محترمانه و با اعتماد به نفس میگم بنده در این زمینه هیچ اطلاعات و تجربهای ندارم و برای همین در این بحث شرکت نمیکنم. والسلام.
پس باید بدونی که برای تسلط هنگام صحبت کردن داشتن آگاهی و تجربه خیلی خیلی مهمه و آگاه باش که نداشتن دانش و تجربه کافی، یکی از اصلیترین دلایل تپق زدن و سوتی دادن یا استرس داشتن هنگام حرف زدنه.
بهترین واکنش هنگام تپق زدن
تا این بخش از مقاله به این پرداختیم که چگونه از تپق زدن جلوگیری کنیم، یا تجربه این سوتی رو به حداقل برسونیم. اما در این بخش از مقاله قصد دارم به زمانی بپردازم که ما دچار تپق زدن و سوتی دادن میشیم. همونطور که گفتم، تپق زدن امری کاملا طبیعیه و حتی بزرگترین سخنرانها و گویندهها که سالها تجربه دارن، به هر صورت گاهی تپق میزنن و هنگام صحبت کردن سوتی میدن. نمونهاش آقای حیاتی گوینده خبر که چندتا از سوتی هاش هم معروف شد! خب وقتی اساتید سخنوری نظیر جناب حیاتی با سابقه کاری 30 سال به بالا هم سوتی میدن و تپق میزنن، همین به ما ثابت میکنه که تپق زدن نه تنها گناه کبیره نیست بلکه امری کاملا عادیه!
حالا بحث ما اینه که اگر احیانا موقع صحبت کردن تپق زدیم چطوری جمعش کنیم؟ اصلا بهترین واکنش بعد از تپق زدن چیه؟ خب خیلی راحته، بهترین کار اینه که با لبخند اصلاحش کنیم و به ادامه صحبت بپردازیم. بعد از سوتی دادن یا تپق زدن، بزرگنرین اشتباه اینه که ما اون رو اصلاح نکنیم و خودمون نشون ندیم که به اشتباهمون پی بردیم. درواقع وقتی تپق میزنی و اصلاحش نمیکنی و سعی میکنی که بی توجه از کنارش بگذری، همین رفتار ذهن مخاطبت رو بدتر درگیر اون سوتی میکنه و دیگه به ادامه کلامت توجهی نمیکنه.
اما وقتی خودت لبخند میزنی، با لبخند به تپقی که زدی اشاره میکنی و در نهایت اصلاحش میکنی، با این رفتار، مخاطبین هم به راحتی از کنارش میگذرن و ذهنشون از تپقی که زدی رها میشه و مجددا با دقت به ادامهی حرفهات گوش میدن. از طرفی هم با این کار، برای لحظهای یخ فظا شکسته میشه و تا حدودی فضا از حالت خشک و جدی خارج میشه که خیلی هم خوبه. حتی در بعضی از جمعها که خیلی محیط جدی نیست و راحتتره هم میتونی خودت با تپقی که زدی یک شوخی بهجا هم بکنی!
پس لب کلام، بهترین کار حین تپق زدن اینه که با لبخند زدن و اصلاح کردن کلام به مخاطب بفهمونیم که خودمون به اشتباه پی بردیم. با این واکنشِ ما، مخاطب دیگه ذهنش درگیر سوتی ما نمیمونه و به راحتی به ادامه کلام ما توجه میکنه. همچنین با لبخند، شوخی و سپس اصلاح، این تهدید رو به فرصتی برای شکستنِ یخ فظا تبدیل میکنیم.
کلام آخر
گاهی ما از مسائل، غولِ بی شاخ و دم برای خودمون میسازیم و همین باعث میشه تصور کنیم که حل کردنش خیلی سخت باشه. درصورتی که در واقعیت، حلِ اون مسئله خیلی خیلی راحتتر از تصورات ماست و اصلا مشکل بزرگی نیست. دغدغه تپق زدن و سوتی دادن هنگام صحبت کردن هم دقیقا به همین صورته و اونقدر که ما تصور میکنیم، مسئله بزرگی نیست و با رعایت اصول سادهای که در همین مقاله گفته شد، به راحتی میشه حلش کرد و بهش مسلط شد.
دوستدار و ارادتمند تو، ابراهیم شجاعی